Vicente López Chacón, preso por non retractarse

“José Vicente López Chacón nació en Palma Soriano (Cuba) el 14 de mayo de 1882. En junio de 1899 estudiaba en el Instituto de Segunda Enseñanza de la ciudad herculina y en noviembre de 1905 se casó con Josefa Vázquez Méndez, matrimonio que tuvo dos hijas. Residieron en Plaza de Azcárraga, 4-3º.”

En marzo de 1915 lo encontramos formando parte, como secretario, de la comisión de subsistencias de A Coruña y cinco años más tarde, en mayo de 1920, aprobó los exámenes de procurador ante la Audiencia.”

(…)Foi procurador e no 1931 fiscal suplente, foi tamén elexido tesoreiro da junta directiva de Alianza Republicana e vocal da junta municipal del Partido Republicano Radical, en 1935 integrouse en Unión Republicana. Tamén militou na masonería. (…)

“El alzamiento militar sorprendió a José Vicente López disfrutando vacaciones en Gandía, localidad en la que residió durante toda la contienda civil. Mientras tanto, en A Coruña la policía poseía dos relaciones en la que constaba su nombre. Una, titulada, “Individuos más significativos de Unión Republicana”, y, otra, “Relación de individuos considerados como peligrosos para la situación actual que han estado presos y fueron puestos en libertad”. Sin duda, esperaban por él. Sus tendencias, según la policía franquista, eran muy izquierdistas “y desde luego no es adicto al Movimiento Nacional”.

De vuelta a Coruña, en enero de 1943 fue detenido e ingresado en la prisión provincial acusado de no presentar el escrito de retractación masónica correspondiente.

Seguir lendo

75 aniversario da morte de Manolito Bello

Facía un día de xulio coruñés, neboento. Eran as catro e  media da tarde o día da data da morte de Manolito Bello. Faise cada ano no camposanto de Oza e acuden familiares e amigos.

A familia camiñaba a modo, moitos son maiores. Houbo que pedir unha sillas.

Empezaron as palabras e as lembranzas.

Manolito Bello Parga tiña 21 anos, era das xuventudes comunistas, no 1945 e condenado por un delito de rebelión militar pola elaboración de panfletos políticos, saíu e incorporouse  á guerrilla antifranquista.  Foi injustamente acusado de matar a Vilela un membro dos Caballeros de La Coruña,  siniestro grupo de paramilitares encargados de sementar o odio e a morte. A morte foi producida por un disparo da Garda Civil.

Igualmente  avanza a acusación como acto de propaganda na poboación amedrentada.

Manolito Bello estivo coa familia antes de ser matado, él sinalaba o pescozo sabendo o que pasaría. Prá  familia empezou o sufrimento .

O día 11 de xulio de 1946 foi morto a garrote vil.

Pedíu que lle levaran unha estrela de caraveis  roxos á súa tumba.

Cada ano llévanllo.

Unha familiar choraba sen tregua.

Despois, cando todos marcharan, ergueuse, achegouse á sepultura, levantou o brazo e dixo baixiño: Por ti Manolito, Viva la Republica!

Setenta e cinco anos despois e nunca se reparou esa morte inxusta

TOP Tribunal de Orden Público

O Tribunal de Orden  Público, coñecido polas siglas TOP, creouse xunto co Juzgado de Orden Público (JOP) por Lei do 3 de decembro de 1963, funcionou desde principios de 1964 ata a súa extinción por decreto do 4 de xaneiro de 1977. O JOP instruíu os sumarios e o TOP celebrou os xuízos e ditou as sentenzas, que eran principalmente condenas. Foi o último de moitos tribunais especiais represivos. As súas sentenzas baseáronse principalmente nos informes policiais da brigada social política, con declaracións obtidas na maioría dos casos con torturas e malos tratos.

https://es.wikipedia.org/wiki/Tribunal_de_Orden_P%C3%BAblico

https://www.boe.es/buscar/doc.php?id=BOE-A-1963-22622

Libro negro del franquismo: el Tribunal de Orden Público (1963-1977) | Conversacion sobre Historia

¿Ésto se cae!

Fina Varela, Sari Alabau, Fina Piñón, Encarna Puentes, Maruja Fernández, Manola López, Fina Freijomil, Ánxela Loureiro e outras moitas, son representadas no video documental  ¡Esto se cae!, de Ángel García y Marta Corral: berro de guerra para o desexado fin da dictadura e homenaxe ás mulleres do 72.

Casi todas elas vinculadas ós astaleiros de Ferrol . Os locais sociais de Santa Mariña tamén serviron de semente para a conciencia política. O 9 de marzo de 1972 , cando Bazán despediu a sete traballadores que lideraban a loita polo convenio colectivo (con Pillado, Amor e Riobóo á fronte), as mulleres uníronse ás manifestacións. Porque a represión do 10 de marzo de 1972 fora brutal, con dúas mortes por parte da policía franquista na manifestación dos estaleiros, 40 feridas de bala, decenas de detidos, o xuízo de 23 con anos de prisiónm as mulleres pediron axuda en clínicas para os feridos, pecharon tendas e agocharon ós perseguidos. Tres deles, militantes do PCE, acabarían no cárcere: Sari Alabau, Fina Varela e Mela La Carbonera. Catro irían ao exilio en Francia. No video lembran eses feitos.





División Azul

Unidade española de voluntarios que entre os anos 1941 e 1943 se puxo ao servizo da  Wehrmacht da Alemaña nazi. Serviu de maneira principal na batalla que os nazis libraban contra a Unión Soviética. Foi dirixida polos xenerais Muñoz Grandes e Esteban Infantes, despois. As baixas roldaron os 8.000, nun corpo no que participaron máis de 45.000 españois.

Manuel Guzmán García, diputado

manuel guzman.jpg

Nacido en Rentería (Guipúzcoa) en 1878, casado con Carmen Cadavid Díaz, despois adicouse ó comercio. Durante 12 años pertenceu ó coerpo de Carabineros, destinado en vixilancia de portos y en Aduanas, en A Coruña, corpo que abandonou para adicarse á intermediación entre os emigrantes e as navieiras, como representante de ditas compañías adicadas ó seu  traslado a países americanos. Era amigo de Casares Quiroga e foi diputado a Cortes por Izquierda Republicana nas eleccións de febreiro de 1936.

Nos días nos que  en que  o exército se sublevou nas  posesións africanas, Manuel Guzmán formou parte do Comité de Defensa da República, en A Coruña, e sempre  estivo ó lado del gobernador civil, colaborando, ata que los militares decidieron salir á rúa o  luns 20 de xulio.

Foi detido xunto a Francisco Prego, o dia 27 de Xullo, logo de pasar varios días escondidos en casa dunha amiga na rúa Florida 35 , desque abandoaran o goberno civil no momento de comenzar o tiroteo contra os golpistas. Foron arrestados. 

Guzmán y Prego, que non portaban arma algunha, foron arrestados e trasladados a locais policiais. Dous días despois, , ingresaron en prisión en réxime de incomunicación total,  levantada el 1 de agosto.

Foi  xuzgado en  consello de guerra  o 26 e 27 de agosto xunto con alcalde da Coruña Alfredo Suárez Ferrín , o secretario do concello Joaquín Martín Martínez , o secretario de goberno civil Leovigildo Taboada e os líderes socialistas Ramón Maseda, Prego e  outros catro coruñeses, todos eles acusados de  rebelión militar.

Foron condeados e executados en Punta Herminia o 31 de agosto de 1936. Manuel Guzmán Tiña 58 anos.

LAMELA GARCÍA , L. : Estampas de Injusticia. La guerra civil del 36 en A Coruña y los documentos originados en la represión. Edicións do Castro. Sada, 2005.
https://es.wikipedia.org/wiki/Manuel_Guzm%C3%A1n_Garc%C3%ADa
http://www.lavozdegalicia.es/hemeroteca/2003/05/03/1650947.shtml

Axuda externa ós presos

Conta Luís  Costa, preso dende o ano 36 ano cárcere da Coruña, as dificultades para ter axuda de fóra e cómo agradecía  a solidariedade externa. A maioria dos reclusos tiñan unha familia con dificultades económicas e moitos deles estaban tamén en prisión .

“De volta á celda atopei un cesto ó meu nome cunha magnífica centola, un cocido, tabaco e mistos. Aquilo era meu. Por ve primiera recibía algo como os outros preso e viña dalguén que non coñecía. Canta grandeza hai nestas pequeñas cousas .

Dos meu nunca recibirá nada. Eu sempre dicía que estaba moi ben e que recibía de todo. Que ía pedir se o meu pai levaba un ano no cárcere, os meus catro irmáns, eran meniños, o meu abó tiña oitenta anos e a miña probre nai non sabía como mantelos a  todos. Os días de comunicación  ía de Vilaxoan a Cambados a pé e descalza, dez kilómetros de ida e dez de volta. Con canta impaciencia o meu pai esperaría…. “

Jordi Tell e os compañeiros no seu paso polo cárcere da Coruña

Sabiamos da obra de Jordi Tell polos estudios de Xosé Lois Martínez , pero foi a  través de Arturo Taracido Veira que coñecimos á persoa que había detrás da súa importante obra.

A investigación histórica apórtanos esa enorme emoción cando imos debrullando o fío para chegar ás persoas e ás súas vidas.

Foi  Arturo Taracido Fraga ,  fillo do tenente alcade republicano da cidade da Coruña Arturo Taracido Veira ,  quen nos contou a estadía do seu pai no cárcere, as fatigas e sufrimentos que soportou a familia e as dificultades posteriores. Tamén nos falou da solidariedade e das amistades que fixeron no penal.

Durante ese ano 36 e seguintes era o cárcere un lugar lóbrego e triste pero  onde decenas de persoas acudían para colaborar, para axudar coa comida para dar apoio…Gran cantidade de persoas da Coruña estaban presas e alí una gran número delas eran sometidas a consellos sumarísimos ou a cobardes “paseos”.

E soubemos da chegada   – en abril do 37-   dun grupo de catalanes, que viñan de Alemania, e foran  enviados pola GESTAPO a Franco,  e foron presos na Coruña.

Eran Jordi Tell, Jaume Gascon, Ricard Boadella, Miquel Albareda, Carlos Auernheimer e José Luís García Obregón.

Seguir lendo

Federico Lamela Reino, represaliado por aplicar a lei de cementerios

“Federico Lamela Reino, un empleado administrativo del Ayuntamiento de Vimianzo que sufrió una completa tragedia a partir de julio de 1936, al alzarse en armas los militares franquistas contra la legalidad vigente, cambiándole la vida de forma drástica y no levantando jamás la cabeza, identificándole las nuevas autoridades con el problema de la detención de los sacerdotes de Vimianzo que ordenó el alcalde José Alborés Gándara, “O Cordas”.

Esta imaxe ten o atributo alt baleiro; o se nome de arquivo é cementerio.jpg

Y, es que, los párrocos del municipio de Vimianzo fueron convocados al Ayuntamiento para hacer efectiva y cumplirse la ley de Secularización de los Cementerios, artículo 27, apartado 2, de la Constitución de la Segunda República, de 9 de diciembre de 1.931; la ley de 31 de enero de 1.932, artículo 1, y su Reglamento de 8 de abril de 1.933, artículo 6 y siguientes. Estas disposiciones, cumpliendo el citado artículo constitucional, regulaban la forma y modo para la secularización de los cementerios, pero los sacerdotes se mostraban beligerantes y no cumplían dichas leyes. Siete de estos sacerdotes acudieron el día de la citación a Vimianzo, reuniéndose a deliberar en un local de su confianza, pero cuando allí estaban llegó el médico de Quintáns-Muxía, el derechista Daniel Vázquez Paz y les aconsejó que no acudiesen a la cita del Ayuntamiento, marchándose para sus respectivos domicilios. Esta actitud fue considerada por el alcalde como un claro desafío a su autoridad, y como una burla que no podía ni debía consentir, ordenando la detención de los siete sacerdotes y de un sobrino de uno de ellos durante un día y medio, encerrándoles en una de las dependencias del Juzgado Municipal. El encargado de atenderles fue el administrativo del Ayuntamiento, Federico Lamela Reino, un hijo de un antiguo secretario municipal fallecido a principios de 1934.

Seguir lendo