Ricard Boadella i Sanabra, un músico catalán preso na Coruña

Ricard Boadella i Sanabra (Barcelona, 1912 – 1977). Violoncelista catalán de fama internacional. Discípulo de Gaspart Cassadó, con tan solo 16 años debuta con la orquesta sinfónica de Eduard Toldrà en el Palau de la Música Catalana de Barcelona y, dos años después lo hace como solista .En octubre de 1935 se traslada a Berlín para ampliar sus estudios, donde entra en contacto con el grupo de catalanes formado entorno a la figura del periodista y agregado de prensa de la embajada española Eugeni Xammar. Con ellos participa en la defensa de la embajada de la República en Berlín frente al intento sedicioso del embajador Agramonte. Defensa de la República que conlleva la persecución y detención del grupo por parte de la Gestapo. Tras una estancia en la prisión de Alexanderplatz, en abril de 1937 serán entregados a Franco y encarcelados en la prisión Provincial de A Coruña. Un año más tade Ricard Boadella es trasladado al campo de concentración de Rianxo .

Después de la guerra retoma su carrera musical con conciertos en Europa y América, además de Sudáfrica, Egipto, Etiopia, la India, China y Japón.

Durante un tiempo se carteó con Arturo Taracido compañero de prisión.”

en Gemma Domenech “Tell. El llop solitari de l’exili català” Institut Català de Recerca en Patrimoni, Cultural, Col·lecció: ICRPC Llibres, 2025

mais información:

https://www.interpretscatalanshistorics.com/cat/ver-Ricard-Boadella-58

Jordi Tell e os compañeiros no seu paso polo cárcere da Coruña

Sabiamos da obra de Jordi Tell polos estudios de Xosé Lois Martínez , pero foi a  través de Arturo Taracido Veira que coñecimos á persoa que había detrás da súa importante obra.

A investigación histórica apórtanos esa enorme emoción cando imos debrullando o fío para chegar ás persoas e ás súas vidas.

Foi  Arturo Taracido Fraga ,  fillo do tenente alcade republicano da cidade da Coruña Arturo Taracido Veira ,  quen nos contou a estadía do seu pai no cárcere, as fatigas e sufrimentos que soportou a familia e as dificultades posteriores. Tamén nos falou da solidariedade e das amistades que fixeron no penal.

Durante ese ano 36 e seguintes era o cárcere un lugar lóbrego e triste pero  onde decenas de persoas acudían para colaborar, para axudar coa comida para dar apoio…Gran cantidade de persoas da Coruña estaban presas e alí una gran número delas eran sometidas a consellos sumarísimos ou a cobardes “paseos”.

E soubemos da chegada   – en abril do 37-   dun grupo de catalanes, que viñan de Alemania, e foran  enviados pola GESTAPO a Franco,  e foron presos na Coruña.

Eran Jordi Tell, Jaume Gascon, Ricard Boadella, Miquel Albareda, Carlos Auernheimer e José Luís García Obregón.

Seguir lendo

Arturo Taracido Veira contado polo seu fillo

Arturo Taracido Veira foi un importante persoeiro do mundo republicano coruñés, participante en casi todos os eventos culturais e políticos do seu momento. Impulsor da ORGA. Foi firmante do pacto de Lestrove, membro das Irmandades da Fala, masón, presidente do Casino republicano,  concelleiro na Coruña en 1931-34, e vicepresidente da Deputación e tenente alcalde en 1936.

Foi levado ó cárcere da Coruña onde estivo nos anos 1937 e 38, foi preso tamén en Madrid e desterrado en Fuerteventura.

O seu fillo  Arturo Taracido Fraga fala deses anos convulsos

entrevista  Alba Porral
 video  realizado por José Louzao de Vintecinco producciones
https://memoriadocarcere.com/2016/02/14/arturo-taracido-veira/
https://memoriadocarcere.com/2016/05/29/luz-as-sombras-da-coruna/
https://memoriadocarcere.com/2016/05/16/poema-a-tell/
https://memoriadocarcere.com/2016/02/25/carta-a-mis-nietos-el-culto-a-la-violencia/
https://memoriadocarcere.com/2016/02/19/republicanos-coruneses-ano-1932/
https://memoriadocarcere.com/2016/02/17/cartas-a-meu-afillado/

Luz ás sombras da Coruña

Artigo de Alba Porral en LA OPINION

O blog ‘A Memoria do Cárcere’ recupera a historia de Arturo Taracido, concelleiro coruñés entre o 31 e o 34, coa testemuña do seu fillo

“O paso pola prisión provincial do concelleiro, tenente alcalde e deputado Arturo Taracido é unha das últimas publicacións que recolle o blog ‘A Memoria do Cárcere’, impulsado por Carmen García-Rodeja, colaboradora da Asociación para a Recuperación da Memoria Histórica. A historiadora recupera feitos e lembranzas dos presos políticos e os seus familiares coa intención de rehabilitar e dar dignidade ás vidas dos represaliados pola ditadura.

O cárcere provincial garda unha memoria agochada que, con iniciativas individuais e colectivas, vai dando pequenos pasos para completar e dar luz ás sombras da historia da Coruña. É o caso do blog A Memoria do Cárcere, onde a historiadora Carmen García-Rodeja, colaboradora da Asociación para a Recuperación da Memoria Histórica, conta as historias dos presos políticos que pasaron tempo entre paredes represoras a través de testemuños, debuxos, fotografías, vídeos e poemas que conforman unha sorte de grito para desafiar ao silencio. Unha das últimas publicacións lembra a Arturo Taracido, concelleiro da Coruña entre o 31 e o 34, despois tenente alcalde e vicepresidente da Deputación Provincial no 36. Foi a primeira persoa que entrou por oposición no Concello. Tamén foi membro das Irmandades da Fala, presidente do Casino Republicano e colaborador de A Nosa Terra.Seguir lendo

A memoria do cárcere da Coruña, un fío de historias de represión e resistencia

Artigo de Marcos Pérez Pena en PLAZA.GAL sobre o blog Memorias do cárcere

“O outro día estaba cunha familia, que coñezo dende hai tempo. A muller é filla dun avogado moi coñecido que estivo preso na prisión da Coruña. Contaba, diante dos seus fillos, que ‘era terrible ir á comisaría, aquela música era terrible’. ‘Que música, mamá?’. ‘Aquela música que poñían na comisaría, poñían música clásica moi alta para que non se escoitasen os berros das persoas ás que estaban torturando’. E foi aí cando unha das súas fillas tivo unha revelación: “Entón era por iso que nunca nos deixaches escoitar música clásica na casa?”.

Carmen García-Rodeja coordina o blog Memoria do Cárcere, un proxecto impulsado pola Asociación para a Recuperación da Memoria Histórica  que dende hai uns meses, semana a semana, vai relatando as experiencias persoais dos centos de presos políticos que pasaron pola prisión provincial, co obxectivo de “dar voz aos que alí sufriron, lembralos, nomealos, contar a súa historia entendemos que é un deber cidadán”.

“A través da historia dun preso, vas tirando dun fío e saen moitísimas historias. Foi moitísima a xente que pasou por esta prisión. Veciños, amigos, cando vas preguntando vas sabendo cousas. Para moitas persoas supuxo un antes e un despois, e tamén para as súas familias. E despois está a gran cantidade de persoas que mataron alí, no Campo da Rata, ou na propia prisión, a garrote vil, ademais daqueles que subían nun coche e desaparecían para sempre”, destaca Carmen García-Rodeja, que expresa a súa confianza en que os contidos destes espazo virtual, formado xa por ducias de historias persoais, acompañadas de documentos inéditos, poidan conformar nalgún momento unha exposición física, no propio recinto da prisión, aínda propiedade do Ministerio do Interior.

A información completa en: http://praza.gal/cultura/11718/a-memoria-do-carcere-da-coruna-un-fio-de-historias-de-represion-e-resistencia/

E lucevan le stelle ( unha historia triste)

Arturo Taracido Veira estivo preso no cárcere da Coruña. Nunca quixo falar ós seus fillos da dor da represión e da prisión;  non quería que sufriran .

Pero un día contou  este suceso:  dende a cella  víra que levaban ó patio a varios presos antes de os fusilar.  Eran moi novos. Desde unha ventá unha reclusa  pedíulle a un deles, que tiña moi boa voz,  que cantara. Alí,  no medio do patio,  entonou o “Adiós a la vida”. A peza de Tosca resoou en todo o cárcere.

E lucevan le stelle
ed olezzava la terra
stridea l’uscio dell’orto
e un passo sfiorava la rena.
Entrava ella, fragrante,
mi cadea fra le braccia
Oh! dolci baci,
o languide carezze,
mentr’io fremente
le belle forme disciogliea dai veli!
Svanì per sempre il sogno mio d’amore.
L’ora è fuggita.
E muoio disperato!
E non ho amato mai tanto la vita!

O fillo de Arturo Taracido Veira, Arturo, que ten hoxe noventa e catro anos,  volveu a emocionarse con esta  historia triste que lle contaba o seu pai.

 

 

Estampa e perfiles do patio

Neste interesante e inédito poema de 1937 Quintás Goyanes vai describindo a diferentes compañeiros de presidio: Gascón, Alvareda, Boadella, Jordi Tell, Domingo Quiroga, Benigno Araujo e Taracido.

estampa y perfiles del patio     estampa y perfiles del patio 2

estampa y perfiles del patio 3   estampa y perfiles del patio 4
Diciembre en la cárcel,/-bajos soportales/
un viento que corta,/ni rastro de sol.
Sólo el optimismo/que anida en los pechos,
hace que en el patio,/haya algún calor.
En grupos los presos/discurren tranquilos;
discuten a veces,/charlan sin cesar.
Llegó la noticia.../se juntan los grupos
y la algarabía/crece más y mas.

El grupo babilónico/y multiparlante
da a un rincón del patio/curiosa expresión.

Seguir lendo

Republicanos coruñeses ano 1932

taracido e outros ano 1932

Loitaban polo Federalismo, Laicismo, Igualdade de oportunidades e a Cultura. O ano 1936 fracturou todas estas arelas. Casi todos foron represaliados.

Nicolás Miguez Miguez, Nicolás Vidal Ojén, Juan Wonenburger Varela, Arturo Taracido Veira, Eugenio Salgado Caamaño, García Gabella, Periodista del Noroeste “Atalaya”, Alfredo Somoza, César, Alvaro Cebreiro, Carlos Monasterio, Benito Ferreiro, Enrique Dopazo, Federico Zamora, Lino Molina Platas, Cesáreo Fernández Juega, Demetrio Díaz Varela.

(fotografía  familia Taracido)