Morte inxusta de Manolito Bello, entrevista realizada a Emilia Patiño

Emilia Patiño era viuda do filósofo, pensador e escritor Carlos Gurméndez (falecido en 1994). Fai uns poucos anos, antes do seu falecemento, mantivese unha entrevista con ela e a súa filla Yolanda na súa casa de Madrid. Queriamos falar sobre Manolito Bello.

Emilia sempre tivo unha inquietude e mantivo un sentimento de gran tristeza por él. Nunca chegou a coñecelo, pero si coincidiu con el no  terrible momento que o executaron a garrote vil no cárcere de Coruña.  Recoñece que ese  11 de xulio de 1946 foi  unha das peores noites da súa vida.

Esa noite, Emilia contaba 25 anos, aos presos non os deixaron saír das celas, a comida metíanlla dentro e o silencio era aterrador. Ela sabía que detiveran a Manolito porque no cárcere había dúas mulleres, unha moi maior e a outra funcionaria de prisións e entre o que estas dúas mulleres contábanlles e que Emilia -debido a problemas de saúde-  atopábase na enfermería, podía acceder a unha maior información que o resto das presas. Ademais, as carceleiras xogaban con certa ambigüedad por temor a que a República volvera instaurarse.

A ejecución foi no patio do cárcere e Emilia reafírmase ó dicir que Manolito era inocente de ter matado a Arcadio Vilela ( activo participante do grupo de Caballeros de La Coruña) que isto o afirmaría ante calquera xuíz, maxistrado, notario ou o que fose. E, que ademais, no propio xuízo díxose que as balas que mataran a Vilela eran da propia Garda Civil. E así está recollido na sentenza que se atopa no arquivo.

Chuqui Trillo

(entrevista realizada no 2010)

Advertisements

Monumento ós fusilados no Campo da Rata

Inmolados nestes campos fronte a o mar tenebroso por amar causas xustas

Isaac Díaz Pardo

SI SC03672

As execucions no campo da rata escomenzaron o 25 de xulio de 1936 e facíanse a pena luz do día.

A partir dunha fotografía que conservou o autor Pepe Sáez – soldado daquela- durante cincuenta anos, Isaac Díaz Pardo deseñou esta fermoso munumento,   homenaxe a oito mozos que abrazados foron fusilado fente ó mar  e ós miles de fusilados polo fascismo.

 

Morir de hambre en las cárceles de Franco(1939-1945)

Celda-Prision
Artigo do profesor da Universidad de Vigo Domingo Rodríguez Teijeiro
“El objetivo del presente trabajo es realizar un acercamiento a loque fueron las condiciones de vida en las prisiones franquistas de posguerra,centrándonos en las consecuencias que se derivan de la insuficiente alimentación que recibían los presos. Hacemos un breve recorrido por la memoria de los presos, que nos han dejado constantes referencias a su escasez y nulo aporte alimenticio. Estudiamos las normas remitidas a todos los centros de reclusióndesde la Inspección Central de Sanidad de la Dirección General de Prisiones enlas que se establecían directrices a seguir en lo tocante a la alimentación, quemuestran una total desconexión de la realidad. Contrastamos esas normas conlos informes elaborados por los médicos, en concreto, el amplio informe remitido por el responsable de la Prisión Provincial de Ourense que llama la atención sobre las consecuencias de la subalimentación a que se ven sometidos losreclusos. Finalmente, en las conclusiones, avanzamos una cifra del número defallecidos en las prisiones durante la posguerra, a partir de los escasos datos disponibles”
Ver o artigo

HistoriaContemporánea 5 1

Canción adicada a Pepín da Lejía

 

foto pepin de la lejia 1.jpg

Nesta peza homenaxéase a José García García unos irmáns da Lexía, pertencía Á Agrupación socialista de A Coruña e e fundador das Juventudes Socialistas;  estivera preso no ano 1934 e 35  pola participación na folga revolucionaria de 1934 .

Cando se produce  o golpe de Estado contra a República participou na defensa da cidade mentras os seu irmáns as Bebel, France e Jaurés, axudaron na defensa do Goberno civil.

Co golpe de Estado contra a República  os seus irmáns Bebel  e France foron executados  en Punta Herminia e  o corpo do mozo  Jaurés apareceu cadavre meses  despois xunto ó campo da rata.

Pepín  logrou fuxir de Galicia o 26 de setembro de 1936, e pasou á zona republicana. Vivíu exiliado desde o ano 1939 en Buenos Aires.

Voltou a Coruña  no ano  1977 onde faleceu no 1996.

 

“Fueron tiempos muy raros”

Poema adicado a Pepín da Lejía

si WJMU_purificador_de_aire

Fueron  Tiempos Muy Raros

Te tocó una época,
Que nadie la querría ,
Y cuando la miramos ,
Apenas comprendemos.

Todo en la vieja Europa ,
Dividida en pedazos,
Cada pedazo un mundo,
De lealtades raras.

Y fue ese tu mundo
Cuando aun balbuceabas.

Extraño que los niños
Accedieran a ello
Pero a ti te paso.

Venias de una raza
De socialista “a secas ”
Como daba en llamarse ,
Araquistain al frente ,
Aquí muy poco Marx.

Eran otros autores
Los que tu seguirías .
Autores humanistas
Franceses y alemanes,
Tu padre los leía ,
También los comentaba.

Seguir lendo

O Campo da Rata de Xohán Casal

Campo da Rata

O Campo da Rata era o lugar onde se realizaban as matanzas e o medo envolveu todo o lugar como a brétema que inunda a costa ás tardiñas. Non se nomeaba ese lugar. Reimundo Patiño, pintor e amigo de Xohán Casal, deu a coñecer o poema e polo tanto o lugar, á nova xeración. Manuel Rivas no seu discurso como académico califica esta obra como “un dos grandes poemas e un dos grandes textos da memoria do terror fascista na Coruña, un dos grandes textos universais que trata do terror e dos efectos do terror na memoria colectiva”.

Seguir lendo

“Non chorei, non lles podía dar ese gusto”

teresa-alvajar-retrato

Entrevista realizada a María Teresa Alvajar por Carmen Vidal Laxe e  Xoán  Carlos Garrido Couceiro, publicado en “Terra e Tempo” nº 16, ( xulio decembro 2008)

“A nosa historia está escrita na biografía de Mª Teresa Alvajar. Desde o seu nacemento na Coruña de 1922, os grandes acontecementos deixan pegada na súa vida atravesada por exilios e desgarramentos. Filla do xornalista e político republicano César Alvajar e da galeguista Amparo López Jean, o golpe militar pon fin á súa infancia feliz. Desde entón, a familia comeza unha peregrinaxe que os separará para sempre. Pasou polo cárcere da Coruña e polo desterro e soñou durante moitas noites nunha volta a Galiza que xa nunca se daría”.

Seguir lendo