Fernando Miramontes: Unha vida de militancia sindical e política

Naceu na Coruña en 1935, no barrio de San Pedro de Visma, dende os 10 anos a vida marchou vivir ó Ferrol onde traballou dende os 14 anos como escaiolista.

Foi un loitador    antifranquista dende os ámbitos sindical e político. Foi detido nove veces e sufriu toda a dureza da represión franquista. Estivo preso no carcere da Coruña 5 veces e a raíz dos sucesos de Ferrol de 1972 foi torturado salvaxemente pola policía “ata as portas da morte”.

“….a súa sensibilidade ante a inxustiza e os duros acontecementos da súa infancia o marcaron, acubillado sempre a carón das xentes máis humildes e solidarias, que formaban una esquerda aínda desestruturada, morna e clandestina. Todos estes feitos condicionaron a súa vida, en loita permanente pola igualdade social e a liberdade”. como se relata no libro “Biografías obreiras de Ferrol”

Seguir lendo

Emilio Alba Lamas. Enfermo e preso

Empleado do Concello da Coruña,  fundador do Club Deportivo, tesorero do Club Náutico da Sala Calvet e socio do Casino Republicano. Afiliado á  masonería e dirixente de  Unión Republicana. Procesado, encarcelado e enfermo, non chegou a vivir a libertade.

“Emilio Alba Lamas nació en A Coruña el 19 de diciembre de 1886, hijo de Enrique Alba y de Clara Lamas Sanz. En septiembre de 1899 estudiaba en la Escuela Superior de Comercio, y se casó después con Dolores Salazar Ramos, con la que tuvo dos hijos. No obstante, Clara falleció el 11 de abril de 1913 y posteriormente, en enero de 1922 se caso de nuevo en Lugo con la maestra nacional, Fe Lago Barja, con la que tuvo cuatro hijos más.

Emilio Alba fue empleado del Ayuntamiento de A Coruña, jefe de Negociado, oficial encargado de la sección de Hacienda, y presidente y vice presidente de la Asociación profesional de Empleados Municipales. También fue fundador del Club Deportivo, tesorero del Club Náutico de la Sala Calvet y socio del Casino Republicano. También estuvo afiliado a la masonería y militó en el partido Unión Republicana, del que fue uno de sus dirigentes a nivel local.

Seguir lendo

José Carril Rodriguez “Cadeiro”. O home que camiñaba.

José Carril Rodríguez  “Cadeiro” (1902-1997)

Conta Gloria Carril, muller lonxeva e dunha actividade febril, que o seu pai perdonou mais nunca esquecíu a quen lle fixo pasar parte da súa madureza no cárcere.

Corría o ano 1931 e José do Cadeiro formaba parte da corporación municipal do Concello de Malpica. Pertencía á Izquierda Republicana e  ademais era membro do sindicato socialista da UXT.

Conta a súa filla que José  se opuxo  a que outros membros do Pleno pertencentes a certa familia pudiente da localidade, cunha manobra ilícita, se apropiasen terras públicas para o seu patrimonio particular. Esto traeríalle severas consecuencias ao republicano cando, no transcursoda Guerra Civil, os nacionais tomaron Galicia.

Declarado “rojo” e subversivo, foi posto diante dun Consello de Guerra celebrado no Cuartel de Infantería Zamora da Coruña e polo que lle caeron 15 anos de presidido no cárcere da cidade herculina. O delito: Auxilio á rebelión. Corría o ano 1937. Alí atopouse con outros conveciños malpicáns como Luis Rodríguez Villar “Rogita”, anos máis tarde, deportado en Mauthausen.

Conta esta señora de memoria prodixiosa que, sendo unha nena de apenas 5 anos, acompañaba un día si e outro non á súa nai, de nome Gloria Pombo, ao penal da Coruña para levarlle ao pai comida, tabaco e conversa. Mentres os proxenitores departían mantendo as distancias e vixiados, ela xogaba á mariola no corredor do cárcere fronte á Torre de Hércules.

O enxeneiro de Portos de Malpica, Eduardo Vila Fano, axudado por un Informe ben favorable do cura párroco don Santiago Abuelo, lograron que en 1941 poidese saír excarcerado e librarse, moi probablemente, de ser fusilado. Talvez axudase que José exercera de sancristán no centro penitenciario…

Ao chegar a Malpica, José de Cadeiro púsoxe ao fronte do negocio familiar, unha taberna, ultramariños e mesmo fonda ubicado no “barrio castellano”, hoxe rúa José Antonio Pardines. Foron meses duros pois durante o ano seguinte da súa chegada, José sufríu de incontinencia.   Acostumado a durmir en colchonetas a rentes do chan no cárcere, tiña a friaxe aniñada no corpo.

Rematada a contenda civil, Cadeiro matiña boa relación con uns e con outros, mais seguía profesando ideas socialistas.

Por aquel negocio de bo xantar e moito viño vido de terras de Castela, pasaban os “cerillitas” da vila. O farmacéutico, veterinario, médicos e mesmo Urbano Lugrís. O pintor vigués mantiña unha boa amizade co Secretario da Confraría de Pescadores, Fariña. Foi así que esta tropa de troula, alcumaseao negocio “A Checa”, órgao de intelixencia do rexime soviético.

Conta Gloria que o seu pai, malia das penalidades e a represión padecida, foi moi positivo e de bo talante.Detrás da barra, facía quilómetros co seu andar apurado, como indo sempre a algún sitio.

Deixou de alancar con 95 anos.

Héctor Pose

Carmen Balboa unha historia de solidariedade

“Un importante personaje de apoyo a la guerrilla antifranquista fue Carmen Balboa López nacida en Malpica sobre el año 1915 y fallecida en 1999 en A Coruña. Carmen fue maestra Nacional y vecina de Santiago de Compostela, hermana menor de Benjamín Balboa, quien, el 17 de julio de 1936, consiguió desde su puesto de telegrafista de la Armada española que el grueso de la flota española quedase bajo la fidelidad republicana en los primeros días de la guerra civil. Otro hermano, José, fue fusilado por lo franquistas en Cartagena, el 29 de mayo de 1.939.

Carmen Balboa conoció a Manuel Ponte Pedreira en 1945 a raíz de ser detenido su hermano Jesús Balboa por la Guardia Civil. En esa ocasión Carmen se desplazó a Ordes a pedir una recomendación para mediar por su hermano, dándole Ponte Pedreira la recomendación para el teniente coronel Santoda, de la Caja de Reclutas de Santiago. Cuando quedó Jesús en libertad condicional, y ante el temor a ser nuevamente detenido, escapó al monte. Y, a partir de ahí y por ayudar a ese hermano, se convirtió Carmen en un importante apoyo a la organización del Llano comunista durante un tiempo en Santiago, creando con Isabel Ríos una extensa red de enlaces para ayudar a los hombres del monte y de la guerrilla antifranquista.

Seguir lendo

Benito López López o barbeiro socialista de Ribadeo, indultado despois de morto

Foto BENITO LOPEZ NIETO RIBADEO.jpg

Benito López López, de Ribadeo, era socialista,  foi  acusado de “instigar” ás tropas franquistas na súa entrada en Ribadeo e condeado por “traición” a reclusión perpetua. Foi preso no cárcere de Lugo e transaladado ó penal coruñes onde faleceu  de tuberculosis pulmonar, pola fame e polo frío que había daquela nos cárceres de franquismo. Era o ano 1040 . Tiña 43 años e  dous  fillos pequenos.

Seguir lendo

Manuel Pena Camino, guerrilleiro!

xesteira-2Natural de Castro, concello de Mesía, dunha familia de labradores vai traballar a unha serrería, e faise colaborador do partido comunista. Foi detido e xuzgado xunto con Manuel Calvelo López, Isabel Ríos  Lezcano, Eduardo Sánchez Lago e Manuel  Sánchez Ayerbe. Tres deles condeados a pena de morte, executada no caso de médico Calvelo e ingresados no cárcere de Santiago no ano 1936.

Seguir lendo